Een Shift in denken

Quadrant4 werkt alweer zo’n drie jaar regelmatig samen met ingenieursbureau Zuivergroen uit Utrecht. Zuivergroen richt zich specifiek op materialisering en milieuprestatie. Voor diverse BREEAM certificeringstrajecten die Quadrant4 voor opdrachtgevers begeleidt, berekent Zuivergroen de Milieu Prestatie Gebouwen (MPG). Deze geeft aan wat de milieuprestatie is van de materialen die in een gebouw worden toegepast. Kies je voor duurzame materialen? Dan heeft dat een positief effect op de MPG en dat levert weer punten op voor de materialencredits bij BREEAM. Ditmar Henkel (oprichter Zuivergroen) en Marijn Klomp (projectleider Quadrant4) vertellen ons meer. 

LR Q4 Zuivergroen 084

 

“Ik werk inmiddels 4 jaar bij Quadrant4 en vorm samen met collega’s André Boudewijn en Cathelijn Sperber het ‘BREEAM team’” begint Marijn. Ik ben veel bezig met BREEAM certificeringen en heb daarom veel te maken met materialencredits. Specifiek op dat vlak is de expertise van Zuivergroen waardevol voor ons.” 

“Een kleine 20 jaar geleden was de impact van bouwmaterialen op het milieu nog een blinde vlek in de bouwsector” voegt Ditmar toe. “Terwijl ik dit juist razend interessant vond. Ik startte daarom 15 jaar geleden mijn eigen adviespraktijk Zuivergroen. Daar werken we inmiddels met z’n drieën. We adviseren aannemers, architecten en ontwikkelaars over de milieuprestatie of -belasting van gebouwen.” 

 

 

 

Een shift in denken: Toyota Prius als verduidelijkend voorbeeld

Ditmar: “De eerste in massa geproduceerde hybride elektrische auto was de Toyota Prius (1997). We keken toen vooral naar de winst die je ermee boekt als je naar uitstoot kijkt (in vergelijking met fossiele brandstoffen). Tegelijkertijd kwamen er allemaal negatieve berichten over de milieu-impact veroorzaakt door de productie van de auto en de batterij…én de impact van het ontmantelen van de auto aan het eind van zijn levensduur. Bij gebouwen hebben we ons de afgelopen 30 jaar ook vooral gericht op het verlagen van het energieverbruik (denk aan warmtepompen en zonnepanelen) maar richtten we ons te weinig op de milieu-impact van de bouwmaterialen. Je ziet dat dit de afgelopen 10 jaar echt veranderd is. We wegen nu alles mee. Wij gebruiken hiervoor een rekenmethode die de milieu-impact van het hele gebouw - inclusief levensduur en ontmanteling - in kaart brengt.” 

Waar je qua bouwmaterialen de meeste milieuwinst kunt behalen (gebruikmakend van duurzame varianten of alternatieve materialen): 

  • Beton (40/60% van het gebouw) 

  • Staalconstructie (10/20% van het gebouw) 

  • De schil (20% van het gebouw) 

LR Q4 Zuivergroen 040 LR Q4 Zuivergroen 040

Samenwerken in de praktijk

Marijn: “Ik verzamel alle informatie die Zuivergroen nodig heeft voor de MPG en deel de ambitie die we bij een specifiek BREEAM traject hebben (nagenoeg altijd BREEAM Excellent of hoger). Daar gaat Zuivergroen mee aan de slag. Ik vind het vervolgens van belang dat ze hun bevindingen in een helder en eenvoudig overzicht terugkoppelen zodat het voor iedereen leesbaar is.” 

Ditmar: “De meeste BREEAM trajecten waar we met Quadrant4 aan gewerkt hebben waren voor logistieke gebouwen. Recent brachten we ook de materialencredits voor een woongebouw in kaart. Dan ga je op andere dingen letten. Denk bijvoorbeeld aan dekvloeren, binnenwanden en kozijnen. De impact daarvan is bij industriegebouwen vrijwel nihil, maar bij woongebouwen wel significant. We hebben wel vaker de milieuprestatie van woongebouwen berekend, maar nog niet vaak binnen een BREEAM traject. Leerzaam om dat samen aan te pakken.” 

 

Ver vooruitkijken samen met de opdrachtgever

Marijn: “Intrinsieke motivatie. Klanten van opdrachtgevers die het meer en meer vereisen. Subsidiestromen. De redenen waarom opdrachtgevers voor de realisatie van een duurzaam gebouw kiezen zijn legio. En omdat BREEAM al wat langer bestaat, trekt het mensen ook mee in de manier van denken over duurzaam bouwen.” 

Ditmar: “Ja, en daarbinnen kijkt iedereen ook steeds verder vooruit. Mensen denken na over wat je over 50 jaar met het gebouw kunt. Bijvoorbeeld over hoe het optimaalontmanteld kan worden. Daar helpt een materialenpaspoort goed bij. Dat heeft waarde maar geeft je ook inzicht in wat er precies in je gebouw zit en hoe losmaakbaar materialen zijn.” 

 

Gedeelde ambitie en denkwijze 

Marijn: “Als Quadrant4 lopen we al lange tijd voorop als het om duurzame gebouwen gaat. Iedereen ‘ademt’ duurzaamheid, óók onze architecten, onze medewerkers van de tekenkamer en de installatieadviseurs. Ditmar en ik begrijpen elkaar dus goed. Zuivergroen ontzorgt ons op bepaalde vraagstukken omdat zij hele specifieke kennis in huis hebben. Daar maken we graag gebruik van.” 

Ditmar: “We zijn allebei pragmatisch en oplossingsgericht. Ik ‘verveel’ Quadrant4 niet met bergen theoretische onderbouwing. En ik hoef op mijn beurt ook niet alles precies te weten wat BREEAM betreft (bijvoorbeeld wat er op het gebied van water of ecologie gebeurt). We kijken samen gewoon goed wat we er qua milieuwinst uit kunnen halen en DOEN het vervolgens ook.” 

Marijn: “Klopt. We kijken wat het doel is, hoeveel BREEAM punten we willen behalen, wat de grootste milieu-impact heeft en waar nog éxtra milieuwinst te boeken is. Waarbij we natuurlijk altijd de te behalen milieuwinst en het beschikbare (bouw)budget met elkaar moeten matchen. Dat stemmen we goed met de opdrachtgevers af.” 

Ditmar: “Waarbij de afstemming met de aannemer en de architecten ook belangrijk is. We willen dat ze graag met ons meebewegen als het om duurzaamheid gaat.”